Waarvoor dient een extralegaal pensioen? Wat zijn de mogelijkheden? Zijn er fiscale voordelen?
Naast je wettelijk pensioen kun je eventueel een extralegaal pensioen genieten zodat je een comfortabeler inkomen hebt. Er bestaan twee systemen van extralegaal pensioen:
- de groepsverzekering of pensioenfonds, vrij aanvullend pensioen (in het kader van een beroepsactiviteit)
- het individueel pensioensparen
GROEPSVERZEKERING OF PENSIOENFONDS (VOOR WERKNEMERS)
Veel ondernemingen hebben voor hun werknemers een collectief pensioensysteem of pensioentoezegging ingevoerd via een groepsverzekering of een pensioenfonds, wat men nu instelling voor bedrijfspensioenvoorziening noemt. De pensioentoezegging is in principe voor alle personeelsleden van de onderneming bedoeld, tenzij de werkgever dit voordeel, zonder enige discriminatie te creëren, voor een bepaalde categorie van zijn werknemers voorbehoudt. Je werkgever en eventueel jijzelf financieren dit extralegaal pensioen. Meestal zijn de gestorte bijdragen een percentage van je loon. Als je van werkgever verandert, verlies je het opgebouwde kapitaal niet. Je hebt drie mogelijkheden:
- je laat het kapitaal staan bij de pensioeninstelling van je oude werkgever;
- je laat dit kapitaal overschrijven op de pensioeninstelling van je nieuwe werkgever;
- je vertrouwt het toe aan een instelling die extralegale pensioenen beheert.
De pensioentoezegging garandeert je de betaling van een aanvullend pensioen zodra je met pensioen gaat. Je kunt het niet genieten vóór je 60 jaar bent. Als je eerder overlijdt, is vaak voorzien in een uitkering voor je rechthebbenden.
Het contract voorziet in drie mogelijke vormen van uitbetaling.
- Je trekt in één keer het volledige kapitaal op het moment dat je met pensioen gaat. Van dat kapitaal houdt men een bijdrage van 3,55% af voor de ziekte- en invaliditeitsverzekering, een solidariteits-bijdrage van 0,5 tot 2% en een bedrijfsvoorheffing. Die voorheffing kan uit twee percentages bestaan: 16,66% op dat deel van het kapitaal dat werd samengesteld op basis van werkgevers- of ondernemingsbijdragen en/of persoonlijke bijdragen die werden gestort tot 31 december 1992 en 10,09% op dat deel van het kapitaal dat werd gevormd door middel van persoonlijke bijdragen die werden gestort vanaf 1 januari 2006. Het deel van het kapitaal dat vereffend werd vanaf 1 januari 2006 en dat samengesteld werd door middel van werkgevers- of ondernemingsbijdragen, is eveneens onderworpen aan een voorheffing van 10,09% wanneer dat kapitaal ten vroegste op de wettelijke pensioenleeftijd werd uitbetaald en de gerechtigde minstens tot op deze leeftijd actief is gebleven.
- Je trekt een maandelijkse rente tot het einde van je leven. Hierop wordt bedrijfsvoorheffing ingehouden, volgens een tarief dat schommelt naargelang van het jaarlijks bedrag van de rente.
- Je kunt beide vormen van uitbetaling combineren als dat in je contract bepaald is.
SOCIAAL VRIJ AANVULLEND PENSIOEN (VOOR ZELFSTANDIGEN)
Het sociaal vrij aanvullend pensioen kan worden afgesloten bij om het even welke pensioeninstelling die door de Commissie voor het Bank-, Financie- en Assurantiewezen is erkend. Dit kan via je sociaal verzekeringsfonds of rechtstreeks bij een instelling voor bedrijfspensioenvoorziening of een verzekeringsmaatschappij. Het biedt ook een betere sociale dekking. In sommige gevallen voorziet het bijvoorbeeld in een uitkering indien je permanent werkonbekwaam zou worden. De bijdrage voor deze sociale aanvullende pensioenovereenkomst is 15% hoger dan die voor de klassieke overeenkomst, maar de fiscale aftrekbaarheid is groter.
VRIJ AANVULLEND PENSIOEN (VOOR ZELFSTANDIGEN)
Je kunt je op deze pensioenovereenkomst laten inschrijven via je sociaal verzekeringsfonds of bij om het even welke pensioeninstelling die door de Commissie voor het Bank-, Financie- en Assurantiewezen is erkend. Je moet een percentage van je inkomsten als bijdrage storten. Om fiscaal aftrekbaar te zijn, moet deze bijdrage minstens 100 euro per jaar en maximaal 8,17% van je inkomen bedragen. Daarenboven moet je gedurende het betrokken jaar in orde zijn met je bijdragen voor het verplichte sociale zekerheidsstelsel. Deze pensioenovereenkomst waarborgt je later een aanvullend pensioen naast je wettelijk pensioen. De uitbetaling van dit pensioen gebeurt in de vorm van een kapitaal of van een rente.
INDIVIDUEEL PENSIOENSPAREN
Je kunt ook buiten de werkomgeving een individueel aanvullend pensioen opbouwen. Dat doe je met pensioensparen bij een privé-verzekeraar of privébank. Met de bedragen die je stort, bouw je geleidelijk een kapitaal op. Bovendien kun je het gespaarde bedrag onder bepaalde voorwaarden fiscaal in rekening brengen waardoor je een belastingvermindering van 30 tot 40 % van het gestorte bedrag kunt genieten.
![]()
Als je een aanvullend pensioen via je werkgever geniet, krijg je alle gewenste informatie bij deze laatste of bij de pensioeninstelling die je werkgever heeft gekozen.
Als je titularis bent van een vrij aanvullend pensioen kun je alle nuttige informatie verkrijgen bij je sociaal verzekeringsfonds of bij de pensioeninstelling waarbij je de pensioenovereenkomst gesloten hebt.
Voor informatie over het individueel aanvullend pensioen moet je bij je verzekeringsmakelaar of bank zijn.
![]()
- www.cbfa.be (lijst van de erkende verzekeringsondernemingen)











