PDF versieWanneer heb ik recht op een werkloosheidsuitkering? Waar kan ik terecht voor het aanvragen van een uitkering? Wat is het verschil tussen volledige werkloosheid en tijdelijke werkloosheid?
Als je onvrijwillig zonder werk valt, heb je recht op een vervangingsinkomen (werkloosheidsuitkeringen). Je krijgt dit vervangingsinkomen wel niet automatisch, je moet aan een aantal voorwaarden voldoen. Deze toelaatbaarheids- en toekenningsvoorwaarden hangen af van jouw persoonlijke situatie. Ook de stappen die je moet ondernemen en de formaliteiten die je moet vervullen verschillen vaak van persoon tot persoon. Er zijn wel een aantal basisregels.
BASISREGELS
De toelaatbaarheidsvoorwaarden zijn de voorwaarden waaraan moet worden voldaan om toegelaten te worden tot het stelsel van de werkloosheidsuitkeringen. Dit betekent nog niet dat de werkloze effectief uitkeringen zal ontvangen. Je kunt op drie manieren worden toegelaten. Ofwel op basis van gepresteerde arbeid in loondienst. Je moet dan kunnen bewijzen dat je gedurende een bepaalde periode een aantal dagen als loontrekkende hebt gewerkt. Je kunt ook, na een wachttijd, worden toegelaten op basis van je studies of omdat je in het verleden al een werkloosheidsuitkering kreeg.
De toekenningsvoorwaarden zijn de voorwaarden waaraan je moet voldoen tijdens de duur van je werkloosheid om effectief uitkeringen te kunnen ontvangen. Opdat de werkloosheidsuitkering ook daadwerkelijk uitbetaald kan worden, moet je: onvrijwillig zonder werk en zonder loon zijn, als werkzoekende ingeschreven zijn en blijven bij de arbeidsbemiddelingsdienst, beschikbaar zijn en blijven voor de arbeidsmarkt, arbeidsgeschikt zijn en in België verblijven.
Het is belangrijk dat je weet bij welke instanties je terecht kunt om alles in orde te brengen.
Om werkloosheidsuitkeringen aan te vragen, moet je je eerst persoonlijk aanmelden bij een erkende uitbetalingsinstelling naar keuze: de Hulpkas voor werkloosheidsuitkeringen (HVW) of een erkende vakbond.
De uitbetalingsinstelling behandelt het dossier en stuurt het door naar de Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening (RVA). De RVA is een federale instelling. Haar taken omvatten ondermeer het vaststellen en nagaan of je aan de voorwaarden voor een werkloosheidsuitkering voldoet. De instelling waakt ook over de juiste toepassing van de werkloosheidsregelgeving.
Nadat je je hebt aangemeld bij een uitbetalingsinstelling, moet je je dezelfde dag (of ten laatste 8 kalenderdagen na de aanvraag) inschrijven als werkzoekende bij de bevoegde regionale arbeidsbemiddelingsdienst. Dit zijn de VDAB voor het Vlaams Gewest, de FOREM voor het Waals Gewest, ACTIRIS voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en het Arbeitsamt voor de Duitstalige Gemeenschap.
De betaling van de uitkering en de behandeling van jouw dossier gebeurt door de HVW of de hiervoor erkende vakbonden.
TIJDELIJKE WERKLOOSHEID
Er wordt een onderscheid gemaakt tussen volledige werkloosheid en tijdelijke werkloosheid om bijvoorbeeld economische redenen.
Als je door je werkgever tijdelijk op inactiviteit wordt gezet doordat er te weinig werk is, dan kun je hiervoor onder bepaalde voorwaarden een vervangingsinkomen krijgen.
In geval van tijdelijke werkloosheid word je automatisch toegelaten tot het recht op uitkeringen voor tijdelijke werkloosheid. Je moet dus niet bewijzen dat je al een bepaalde periode aan het werk was. Je hoeft enkel op het einde van de maand het controleformulier tijdelijke werkloosheid, dat je bij de eerste dag van de tijdelijke werkloosheid kreeg van je werkgever, op te sturen naar de uitbetalingsinstelling, samen met een ander formulier dat je op het einde van de maand krijgt. Aan de hand van die formulieren kunnen de RVA en de uitbetalingsinstelling elke maand correct de uitkeringen berekenen.
De basisvoorwaarde is natuurlijk dat je werkgever op een correcte manier de tijdelijke werkloosheid om economische redenen inroept en aangeeft bij de RVA. Als hij ergens in de fout gaat en je dus ten onrechte tijdelijk werkloos stelt, dan kun jij daar niet het slachtoffer van worden. De RVA zal wel de werkloosheidsuitkering weigeren (of terugvorderen als die al betaald zou zijn), maar de werknemer heeft in dat geval recht op loon, zelfs al heeft hij die dag(en) niet gewerkt.
Voor informatie over tijdelijke werkloosheid
Contacteer de Gewestelijke directie van het Toezicht op de Sociale Wetten die bevoegd is voor je werkgever (zie Nuttige adressen).
Voor meer informatie over de inschrijving als werkzoekende en over het zoeken naar werk
Contacteer de gewestelijke diensten voor arbeidsbemiddeling (zie Nuttige adressen).
Verstuur naar een vriend